Thực hiện một trong những thông lệ mang tính chất đổi mới của Ban Chấp hành nhiệm kỳ V (2009-2013), cứ vào dịp mỗi đầu năm mới, LĐBCVN đã ban hành đầy đủ các quy định mới của các tổ chức quốc tế, những thay đổi có liên quan đến công tác quản lý và điều lệ các giải trong hệ thống thi đấu chính thức cấp quốc gia cho tất cả các địa phương, đơn vị có đội bóng, các CLB trong nước...

Và, một trong những nét mới đáng chú ý nhất chính là việc thay đổi cách tính điểm trong thể thức thi đấu vòng tròn, điều mà những người trong cuộc ở khắp các địa phương của cả nước đang quan tâm.

Từ thông báo của hai tổ chức quốc tế gần nhất...

Ngày 6/12/2011, LĐBCVN đã gửi văn bản số 176/LĐBC-2011 đến các Sở VH,TT&DL; các đội bóng chuyền và các giám sát-trọng tài, với nội dung: Tại cuộc họp BCH LĐBC châu Á tổ chức tại Bắc Kinh-Trung Quốc tháng 5/2011, LĐBC châu Á (AVC) quyết định thông qua cách xếp hạng và tính điểm mới, áp dụng cho các giải bóng chuyền châu Á.

Bóng chuyền Việt Nam chính thức thay đổi cách tính điểm kể từ năm 2012

Cuộc họp LĐBC Đông Nam Á ngày 20/11/2011 tại Palembang - Indonesia, một lần nữa khẳng định cách xếp hạng và tính điểm áp dụng này, cụ thể là: 1- Đội thắng nhiều trận sẽ xếp trên; 2- Nếu 2 hoặc nhiều đội có cùng số trận thắng như nhau thì các bước sau đây sẽ được xem xét để quyết định thứ hạng: trận thắng với tỷ số 3-0 hoặc 3-1, đội thắng được 3 điểm, đội thua 0 điểm; trận thắng với tỷ số 3-2: đội thắng được 2 điểm, đội thua 1 điểm; bỏ cuộc 0 điểm; 3- Nếu 2 hoặc nhiều đội có cùng số điểm, thì đội nào có tỷ số tổng điểm thắng/điểm thua lớn hơn sẽ xếp trên; 4- Nếu tỷ số này bằng nhau thì đội nào có tỷ số tổng hiệp thắng/hiệp thua lớn hơn sẽ xếp trên; 5- Nếu tỷ số này vẫn bằng nhau thì đội nào thắng trong trận đấu của 2 đội sẽ xếp trên.

Vì là thành viên của cả hai tổ chức trên nên LĐBCVN đã thông báo áp dụng cách tính này trong các cuộc thi đấu bóng chuyền tổ chức tại VN từ năm 2012.

Theo TS Nguyễn Văn Hùng - Chủ tịch Hội đồng Trọng tài BCVN, người nhiều năm được LĐBC Thế giới, châu Á, Đông Nam Á mời cầm còi ở các giải quốc tế như vô địch châu Á, Asian Games hay World Grand Prix, thì tính tích cực của cách thức mới là nó bắt buộc các đội sẽ phải thi đấu tích cực trong từng hiệp, từng trận một, từ đó giúp giảm bớt các hiện tượng dàn xếp tỷ số.

Để tránh bị nhầm lẫn!

Nhiều người trong giới chuyên môn cho rằng, so với cách thức trước đây (trận thắng với bất kể tỷ số nào, đội thắng được 2 điểm, đội thua được 1 điểm và bỏ cuộc 0 điểm. Đội nào nhiều điểm hơn sẽ xếp trên, tiếp theo là các giả thiết mà cách thức mới sẽ áp dụng - NV), thì cách thức mới tưởng chừng như đơn giản về mặt số học nhưng nó lại mang tính đột phá.

Đơn cử, trong một giải đấu có 6 đội, đội toàn thắng 5 trận (đều với tỷ số 3-2), chỉ được 10 điểm nhưng vẫn được xếp thứ Nhất, mặc dù kém hơn từ 2, thậm chí đến 3 điểm so với đội có 4 trận thắng (đều 3-0 hoặc 3 -1), được 12 điểm và 1 trận thua (trước đội có 5 trận thắng), nên kiếm thêm 1 điểm (thành 13 điểm) và tất nhiên, xếp trên cả một đội nào đấy tuy có cùng 10 điểm, 3 thắng (với tỷ số 3-0 hoặc 3-1), 2 thua (với tỷ số 2-3 trước đội có 5 trận thắng và 1-3 trước đội có 13 điểm).

Sau “vế” đầu tiên có tính bắt buộc, thì đến trường hợp kế tiếp. Theo đó, một trong những ví dụ rõ nhất là vị trí xếp hạng giữa 3 đội thuộc nhóm cuối vòng I giải VĐQG PV Oil 2011 (bảng B) sẽ có sự thay đổi khác trước. Bởi, cùng có 6 điểm với 1 trận thắng và 4 thua nhưng với cách tính cũ, QK7 hạng 4, QK9 hạng 5 và CA Phú Thọ hạng 6 do hơn, kém nhau về chỉ số phụ tỷ số tổng điểm thắng/điểm thua.

Tuy nhiên, với cách tính mới giữa 3 đội có cùng 1 trận thắng, chỉ số phụ tiếp theo phải xét đến là điểm có được qua tỷ số từng trận đấu của mỗi đội này với các đội còn lại trong bảng. Dù chỉ mỗi QK7 vẫn yên vị do có đến 4 điểm (thắng 1 trận 3-1, thua 4 - trong đó có trận với tỷ số 2-3 trước QK9) nhưng ở phía sau họ, CA Phú Thọ lại vượt lên chiếm vị trí thứ 5 vì được 3 điểm (thắng 1 trận 3-1, thua 4), đồng thời trực tiếp đẫy QK9 xuống chót bảng vì đối thủ này chỉ có 2 điểm (thắng 1 trận 3-2, thua 4).

Và điểm nhấn dành cho các ĐTQG khi thi đấu giải cấp thế giới

Thế nhưng, cũng theo ông Nguyễn Văn Hùng, từ Giải bóng chuyền World Grand Prix 2009 (dành cho 12 đội nữ hàng đầu thế giới) cho đến nay, tuy FIVB có cách tính điểm tương đồng nhưng cách xếp hạng lại khác hẳn so với AVC: yếu tố đầu tiên là đội nào có nhiều điểm hơn sẽ được xếp trên, sau đó mới xét đến các chỉ số phụ như TS điểm, rồi TS ván v.v... Chính vì vậy nên trong đoạn cuối của văn bản 176/LĐBC-2011 lại có thêm câu thòng: “Riêng các đội bóng tham gia giải thế giới (nếu có) sẽ thực hiện theo cách tính điểm của LĐBC Thế giới (FIVB)”.

Rõ ràng, với những quy định mới, ngoài những nỗ lực về chuyên môn, có lẽ tới đây giới cầm quân từng đội bóng các cấp của BCVN sẽ phải dành thời gian làm quen và nghiên cứu để có thể tận dụng tối đa những lợi thế cho riêng mình.