Anh Nguyễn Văn Lợi - người trông coi khu lăng tẩm nhà Nguyễn và cũng chính là người bắt được ba con rồng kể lại rằng: “Khi tôi đang dùng máy múc khai phá diện tích đất hoang bên dìa bờ sông Vực để trồng trọt thì phát hiện từ trong bụi rậm có tiếng động. Tôi tò mò tiến lại gần, thấy có con vật lạ rất đẹp nên tôi lao lại bắt nhưng nó nhanh chóng nhảy xuống sông. Tôi lội xuống theo và vất vả bắt được con vật này”.

Sau đó bốn ngày anh Lợi ra khai phá khu đất đang làm dở đã bắt được con vật tương tự nữa cách chỗ cũ khoảng 50m. Ít ngày sau cũng chính anh Lợi và ông Nguyễn Hữu Thoại - Chủ tịch Hội đồng trị sự dòng tộc Nguyễn Công Duẩn tiếp tục bắt được con vật lạ thứ ba tương tự hai con vật anh Lợi bắt được trước đó.

Ba con rồng đất được dòng họ Nguyễn ở Hà Long làm lễ phóng sinh về núi Thiên Tôn.

Tuy nhiên con vật thứ ba, ông Thoại và anh Lợi bắt được trên đỉnh núi gần khu lăng mộ Trường Nguyên. Ông Thoại và nhiều bậc cao niên ở xã Hà Long nhận định đây chính là ba con rồng đất.

Theo quan sát của chúng tôi, trong 3 con rồng có một con dài khoảng 80cm, hai con còn lại dài 70cm, mỗi con nặng khoảng 1kg. Trên lưng rồng có vây chạy dài đến 2/3 thân, đuôi rồng màu đen vàng giống rắn cạp nong. Bàn chân của ba con rồng đều có 5 ngón, các ngón đều có móng kiểu móng chân gà, hai bên mang có ria. Điều đặc biệt là ba con rồng đều thay đổi màu sắc theo thời tiết, thời gian và vị trí đặt rồng nằm.

Các bậc cao niên ở Hà Long đã tham khảo ý kiến của nhiều người khác, và làm lễ phóng sinh 3 con rồng này về núi Thiên Tôn sau khi đã vái lạy nó.