1. Lý do lịch sử

Một trong những giải thích phổ biến nhất về phong tục này có liên quan đến thời nhà Thanh. Khi triều đại này lên nắm quyền, người Hán buộc phải cạo đầu theo kiểu "tóc đuôi sam" của người Mãn. Để bày tỏ lòng trung thành với nhà Minh và tưởng nhớ tổ tiên, nhiều người Hán đã chọn không cắt tóc trong tháng Giêng như một cách thể hiện sự tiếc thương.

Phong tục kiêng cắt tóc vào tháng Giêng không phải là một điều mê tín vô căn cứ mà thực tế
có những lý do lịch sử và văn hóa sâu xa (Ảnh minh họa)

2. Quan niệm phong thủy

Trong tiếng Trung, từ “cắt tóc” (理发 - lǐfà) có cách phát âm gần giống với “chia lìa” (离发 - lífà). Chữ “phát” (发) cũng có nghĩa là “phát tài” trong nhiều ngữ cảnh. Vì vậy, người xưa tin rằng cắt tóc vào tháng Giêng có thể khiến tài lộc bị hao tổn, làm ăn không thuận lợi cả năm.

Theo quan niệm truyền thống, tháng Giêng cũng là thời điểm khởi đầu cho một năm mới, cần tránh những việc có thể mang lại điều không may. Cắt tóc đầu năm bị coi là hành động không tốt, có thể ảnh hưởng đến sức khỏe, tài lộc và vận mệnh của gia đình.

3. Lý do sức khỏe

Ở nhiều vùng có khí hậu lạnh, tháng Giêng vẫn là thời điểm mùa đông. Người xưa tin rằng cắt tóc trong thời tiết lạnh có thể làm cho đầu bị nhiễm lạnh, dễ bị cảm cúm hoặc đau đầu. Vì vậy, họ thường tránh cắt tóc trong thời gian này để bảo vệ sức khỏe.

4. Quan niệm về sự đoàn viên

Tết Nguyên đán là dịp sum vầy của gia đình, là thời gian để nghỉ ngơi và tận hưởng không khí lễ hội. Nhiều người tin rằng việc cắt tóc trong tháng Giêng mang ý nghĩa "cắt đứt" sự gắn kết gia đình, nên thường để sang tháng Hai mới đi cắt tóc.

Mặc dù phong tục này vẫn còn tồn tại trong một số gia đình, nhưng ngày nay nhiều người không còn tin vào quan niệm này. Các tiệm cắt tóc vẫn hoạt động bình thường trong tháng Giêng, thậm chí còn tung ra nhiều chương trình khuyến mãi để thu hút khách hàng.

* Thông tin trong bài mang tính chất tham khảo